Apartman yönetim planı nedir, nasıl oluşturulur, aidat ödemek zorunlu mudur ?
Apartman bağımsız bölüm sahiplerinden meydana
gelen kat malikleri kurulu
anagayrimenkulü (apartmanı) yönetme hakkına
sahiptir. Apartman yönetim
tarzını,kullanma amacını, şeklini yasalara uygun
olmak koşulu ile bu kurul belirler.
Kat maliklerinin oybirliği ile kabul ettikleri
yönetim planı apartmanlarda tüm kat
malikleri ve kiracılar için bağlayıcıdır.
Yönetim planının değiştirilebilmesi için 4/5 çoğunlukla karar alınmalıdır.
Apartman yönetimi, yönetim planında gösterileceği
üzere bir yönetici ile veya yönetim
kurulu tarafından yönetilebilir. Kiracılarda
hatta apartman dışından birisi dahi yönetici
olabilir. Yönetim planında aksi hüküm yoksa
bu kişiler kat malikkleri toplantısına
katılamazlar.
Giderlerin nasıl bölüştürüleceği yönetim planında
belirtilmemişse kaloriferci, kapıcı,
bekçi, bahcıvan ücretleri kat malikleri arasında
eşit bölüştürülür.
Diğer giderlerde aidatlar her bağımsız bölüm
için eşit bir şekilde bölüştürülebileceği
gibi arsa payına göre de belirlenebilir. Apartmanın
ortak giderleri için aidat ödenmesi
zorunludur.
Kat malikleri ortak tesisler üzerinde kullanma
hakkında vazgeçerek arsa payı
oranında giderlere katılmaktan kaçınamaz.
Kat malikleri veya yönetici, belirlenen katılım
payının (aidat veya zorunlu giderler)
ödenmemesi halinde borçlu kat malikinden aylık
% 10 gecikme tazminatı isteme
hakkına sahiptir.
Apartman hayatında kiracı
veya kat maliki diğer sakinleri rahatsız ederse ne
yapılabilir ?
Öncelikle rahatsızlık veren kişi veya kişilerin uyarılması gerekir.
Eğer taşkınlık yapanlar kiracı ise ev sahibinin
mutlaka olaydan haberdar edilmesi
gerekir.
Uyarılar sonuç vermediği takdirde kişi veya kişilerin
yaptıkları her taşkınlık bir suç
teşkil etmektedir. Bu durumda alınabilecek en
etkil önlem diğer daire sakinlerinin her
seferinde ayrı ayrı şikayetçi olmalarıdır. Konu
ile ilgili şikayet Sulh Ceza
mahkemelerine yapılır.
Kat mülkiyeti kanuna göre bu çekilmezlik hali
süreklilik kazanırsa, diğer daireler
tarafından birleşilerek satın alınması da mümkündür.
Bu yolla rahatsızlık veren daire
sahibi apartmandan uzaklaştırılmış olur.
Apartman bahçesi otopark haline getirileblir mi ?
Mimari projede belirtilmiş olması gereklidir.
Aksi halde ortak yerler tüm kat
maliklerinin onayı olmaksızın kullanımında hiç
bir değişiklik yapılamaz. Kat
maliklerinin oybirliği ile alacakları kararla
da bahçe otopark olarak kullanılabilir.
Apartmanın kat malikleri evlerinde evcil hayvan besleyebilirler mi ?
Rahatsız edici derecede gürültü çıkarmayan veya
yargıya intikal ettiğinde bilirkişi
tarafından; gürültünün rahatsız edecek düzeyde
olup olmadığı, katlanılabilir nitelikte
olup olmadığı ve giderilip giderilemeyeceği
konularında yapılacak incelemeye göre
evcil hayvanların bağımsız bölümlerde beslenmesi
mümkün olabilmektedir.
Evcil olmayan hayvanlar hiç bir şartta beslenemez.
Kira ilişkilerinin yazılı olması zorunlu mudur?
Kira sözleşmenin yazılı olması zorunlu değildir.Ancak
ruhsata tabi işyerleri, vergi
dairesi yazılı sözleşme istediğinden ve devir
yetkisi olmak şartıyla kiralanmış bir yer
devralınacaksa sözleşmenin yazılı olması gerekir.
Bir kira sözleşmesinde dikkat edilmesi gereken başlıca konular şunlardır:
a.Kira bedeli, (yabancı para ile
de belirlenebilir),
b.Ödeme tarihleri,
c.Stopaj durumu,
d.Tahliye taahhüdü (ilk kontrata
yazılı taahhüt geçersizdir),
e.Devir hakkı,
f.Kira artış oranı,
g.Depozito, teminat ve kira bedeli
karşılığı olarak senet vb. istenmesi halinde
yazılıp yazılmadığı,
h.Ödenen kira bedelinin (“alınmıştır”,
“ödenmiştir” şeklinde) yazılıp yazılmadığı,
yukarıda belirtilen
konuların yazılıp yazılmadığı mutlaka kontrol edilmeli ve
yapılan anlaşmaya uygun
olduğu görüldükten sonra sözleşme imzalanmalıdır.
Kira bedeli nasıl ödenmelidir?
Kira bedeline ait ödemelerin mutlaka yazılı bir
belge (para alındı makbuzu, banka
dekontu, havale makbuzu, kira karşılığı verildiği
kanıtlanabilen senetler) karşılığı
yapılması gerekir.
Yapılan ödemede mutlaka hangi yıl ve aya ait olduğu belirtilmelidir.
Stopaj hangi hallerde ödenir ?
Stopaj dükkan kiralarında ödenir. Kiralanmış
bir dükkanın kira bedelinin %20
oranında kira stopaj vergisi (ayrıca bu miktarın
%10’u kadar fon) kira ödemesini
takip eden ayın son gününe kadar, ilgili vergi
dairesine kontrattaki şarta göre
ödenmesi gerekir. Kira kontratında stopaja dair
ek bir şart yoksa, %20 stopaj
kesilerek (vergi dairesine yatırılmalı) kira
bedeli bu şekilde ödenmelidir (bu konuda
muhasebecinizle de konuşunuz).
Kira bedeli nasıl belirlenir?
a)Kira bedelleri kural olarak kira sözleşmelerinde
serbestçe ve karşılıklı anlaşarak
yazılı hale getirilmelidir.Kira bedeli aylık,
3 aylık, 6 aylık veya 1 yıllık gibi süreleri
kapsamak üzere belirlenebilir. Ancak kiraya
verenler ve mülk sahipleri bir baskı
unsuru olarak kiracının elinden boş senet ve
tahliye taahhütleri almaktadır. Bu
belgelerin ilk kira sözleşmesi yapılırken düzenlendiği
ispat edilirse geçersizdir.
b) Kira sözleşmesindeki kira süresinin bitiminden
sonra yeni bir anlaşma veya
mahkeme kararı yoksa bir önceki yılın kira bedeli
ödenmeye devam edilebilir.
c) Sözleşme bitiminden en az 15 gün önce kiraya
veren, kiracıya yazılı ihtarı
sonucunda talep ettiği yeni kira döneminin kira
bedeli hakkında anlaşma
sağlayamazsa, mahkemede açacağı kira tesbit
davası sonucunda yenilenen kira
döneminin kira bedeli saptanabilir.
d)Uzun süreli ya da süresiz kontratlarda her
iki taraf da ekonomik vb. şartların
değişmesini gerekçe göstererek, kira bedelinin
yeniden belirlenmesini, mahkemeden
isteyebilir,
e)Kiralanan yerin kullanımında esaslı bir değişiklik
meydana gelirse, taraflar yeni
duruma göre kira bedelinin belirlenmesini mahkemeden
isteyebilirler.
Kira süresi nasıl uzar?
Kiracı, kira sözleşmesinde, kira süresinin bitimi
olarak belirtilen süreden en az 15 gün
önce tahliye edeceğini yazılı olarak bildirmediği
takdirde, kira sözleşmesi
kendiliğinden, kiracı lehine bir yıl daha uzamış
sayılır. Bu durumda yeni bir sözleşme
yapmaya gerek yoktur
Kiralanan yer boşaltılmadan, kira şartları değiştirilerek,
yeniden kira sözleşmesi
yapılması durumunda kira süresi uzatılabilir.
Başlangıçta tahliye taahhüdü veya boş bono verilmişse,
kira süresinin uzatılması ve
kira bedelinin yeniden belirlenmesi konuları
kiraya verenin insiyatifinde
gerçekleşmesine neden olmaktadır.
Kiracı hangi hallerde tahliye edilebilir ?
a)Kiraya verene ilk sözleşme tarihinden sonraki
tarihte düzenlenmiş (elden ya da
noterden) yazılı bir tahliye taahhüdü verirseniz,
bu yazılı tahliye taahhüdünde belirtilen
günü takip eden 1 ay içerisinde, icra yoluyla
aleyhinize icra takibi yapılmışsa, (tahliye
taahhüdü bu süre içerisinde kiralayan tarafından
kulanılmaz ise hükümsüz kalır),
b)Kira bedelinin süresiz veya yıllık ödenmediği
durumlarda ; bir kira yılı içerisinde iki
kez kira bedelinin ödenmesi için tarafınıza
ihtar edilmiş olması sonucunda açılan haklı
ihtara dayalı tahliye davası yoluyla ,
c)Kira bedeli sizden yazılı olarak istenmesine
rağmen, 30 gün içerisinde ödemezseniz,
temerrüde dayalı mahkeme kararıyla,
d)Kiraya konu yerin: 1)Yeniden inşası, imarı,
esaslı tamiri veya tadilatı ile ilgili ruhsat
ve proje çerçevesinde, ihtar sonucu mahkeme
yoluyla, 2)Yeni bir kimse tarafından
satın alınması ve satın alan kişiye (eşine,
çocuklarına da) ihtiyaç olması halinde,
tapudan satın alma tarihinden itibaren bir ay
içerisinde kiracıya ihtiyacı belirten ihtarın
tebliğinden itibaren 6 ay sonra ya da kira süresinin
bitiminden itibaren bir ay içerisinde
açılacak dava ile,
e)Herhangi bir sözleşmeye dayalı olmaksızın,
haksız olarak bir konut ya da işyerini
işgal eden bir kimse iseniz, bu işgalinizi tespit
eden malik tarafından açılacak dava ile,
f)Sözleşmeye aykırı davranmanız ve apartman maliklerini
rahatsız edici yasada
belirlenmiş aşırı davranışlardan dolayı, bu
aykırılık ve aşırılıklarınızı gidermeniz yazılı
ihtar yoluyla istenmesine rağmen, gidermez iseniz,
mahkeme yoluyla,
g)Aynı şehir ya da belediye hudutları dahilinde
sizin ya da eşinizin adına kayıtlı bir
konutunuz varsa, kiralanan konutun maliki tarafından
açılacak dava ile tahliye
edilirsiniz.
Kiraladığınız yeri hangi hallerde tahliye edebilirsiniz?
Kiracı olduğunuz yerden gelişi güzel çekip gitmemelisiniz;
a)Kira sözleşme süreniz bitmeden 15 gün önce
yazılı olarak kiraya verene tahliye
edeceğinizi bildirip, anahtarı teslim ederek,
b)Tahliye edeceğinizi, sözleşmede belirlenen
sürede ya da makul bir süre öncesi (en
az bir ay önce) tahliye edeceğinizi yazılı olarak
bildirip, anahtarınızı da (mümkünse
yazılı bir belge ile) teslim edip, karşılıklı
sözleşmenizi feshederek,
c)Kiraladığınız yerde, kullanmanıza engel bir
durum oluştuğunda, bunu gidermesi için
kiraya verene ihtar ederek, makul bir süre tanıdıktan
(en az 15 gün ya da o işin
yapılma süresi kadar) sonra, tazminat talebi
ile birlikte, sözleşmenin feshini
mahkemeden isteyerek tahliye edebilirsiniz.
Yabancı uyruklular gayrimenkul mülkiyetini nasıl kazanırlar?
Türk vatandaşlarına, Türkiye’de mülk edinecek
yabancı’nın uyruğu olduğu ülke
sınırları içerisinde mülk edinme hakkı tanınmışsa,
yabancı da Türkiye’de diğer yasal
kısıtlılıklar saklı kalmak koşulu ile mülk edinebilir.
Diğer kısıtlamalar, Köy Kanunu ve
Askeri Yasak Mıntıkalar Kanununu ile getirilmiştir.
Turizmi Teşvik Yasası
kısıtlamaların bir kısmını kaldırmaktadır.
Yabancı uyruklu kişi hakkında ayrıca istihbarat
yapıldıktan sonra tapuda devir işlemi
gerçekleştirilmektedir.